Jak przygotować pacjenta leżącego do domowej wizyty lekarskiej?
Opieka nad osobą leżącą wymaga właściwej organizacji czasu i miejsca. Przy pacjencie długotrwale leżącym kluczową rolę odgrywają regularne wizyty pielęgniarskie i lekarskie. Dzięki nim można monitorować stan chorego oraz postępy leczenia. Poznaj najważniejsze kwestie dotyczące opieki i pielęgnacji, które ułatwią pracę pracownikom opieki zdrowotnej.
Jak przygotować chorego leżącego w łóżku na wizytę lekarza w domu?
Odwiedziny lekarza lub pielęgniarki są ważnym wydarzeniem w kalendarzu chorego leżącego. Oto lista najistotniejszych wskazówek, o które należy zadbać przed zjawieniem się specjalistów.
Skompletuj dokumentację i informacje o pacjencie długotrwale leżącym
Punktem wyjścia w kontekście wizyt domowych i opieki nad chorym leżącym w łóżku jest przygotowanie najważniejszych informacji o aktualnym stanie zdrowie chorego i dotychczasowym leczeniu. Jest to szczególnie ważne, gdy lekarz nie zna pacjenta i pojawia się u niego po raz pierwszy. Rodzina i opiekunowie muszą zadbać o następujące rzeczy:
- dowód osobisty,
- wypis ze szpitala,
- dokumenty potwierdzające ubezpieczenie zdrowotne,
- aktualne wyniki wszystkich przeprowadzonych badań,
- lista stosowanych leków na receptę (Rx) i bez recepty (OTC),
- zalecenia dietetyczne oraz listę zarekomendowanych suplementów diety.
Jeżeli choremu doskwierają jakieś konkretne objawy lub w ostatnim czasie pojawiły się zupełnie nowe, niepokojące symptomy, to również warto je odnotować. Obserwacja chorego prowadzona przez jego opiekuna i rodzinę może okazać się niezwykle ważna w kontekście diagnostyki, co niekiedy pozwala uchronić pacjenta przed niebezpieczeństwem np. udarem mózgu czy zawałem serca.
Pamiętaj o właściwej pielęgnacji chorego w warunkach domowych
Higiena osobista pacjenta długotrwale leżącego to podstawa podczas domowej wizyty lekarskiej. Chorego należy umyć, zapewnić mu czyste ubranie oraz zadbać, aby przed badaniami zaspokoił swoje potrzeby fizjologiczne. Warto pamiętać, że u pacjentów ze skłonnościami do infekcji okolic intymnych higiena jest szczególnie ważna – na przykład regularna wymiana worka do zbiórki moczu u osób z cewnikiem zmniejsza ryzyko zakażenia pęcherza moczowego.
Zadbaj o dobrą komunikację między pacjentem i lekarzem
Część chorych leżących w łóżku może znajdować się w śpiączce lub być całkowicie niezdolna do komunikacji z otoczeniem. U pozostałych opiekunowie muszą pamiętać o zapewnieniu niezbędnych kwestii ułatwiających komunikację ze specjalistą. W tym celu konieczne jest np. założenie aparatu słuchowego, aby pacjent słyszał pytania od lekarza i mógł na nie odpowiedzieć.
Stwórz odpowiednie otoczenie dla specjalisty
Wykonanie usług pielęgniarskich czy też przeprowadzenie badań diagnostycznych wymaga dostępu do pacjenta. Stąd lekarze i pielęgniarki powinni mieć co najmniej metr wolnej przestrzeni po każdej ze stron łóżka. Oprócz tego warto:
- przewietrzyć pokój przed wizytą,
- przygotować stolik, np. do wyłożenia sprzętu,
- zadbać o dostatecznie dobre oświetlenie pomieszczenia.
Warto też pamiętać, aby zapytać o konieczność udostępnienia środków pomocniczych dla specjalistów np. jednorazowego podkładu ochronnego, czy kosza na odpady, co może usprawnić całą procedurę.
Jak opiekować się starszą osobą leżącą?
Długotrwałe przebywanie w łóżku naraża pacjenta na wiele problemów. Żadnego z nich nie należy bagatelizować, zwłaszcza że mogą stanowić przyczynę szeregu niebezpiecznych powikłań zdrowotnych. Jednym z najpoważniejszych niebezpieczeństw są odleżyny. Stąd konieczne jest, aby co kilka godzin zmieniać pozycję chorego i zagwarantować mu specjalny materac minimalizujący ryzyko ich rozwoju. Ponadto konieczna jest odpowiednia pielęgnacja skóry preparatami z argininą.
W kontekście pielęgnacji skóry warto powrócić do tematu higieny osobistej. Mycie pacjenta leżącego bywa wyjątkowo trudne, stąd poleca się stosowanie specjalnych pianek lub też chusteczek myjących bez konieczności używania wody. Ubranie i bielizna chorego powinny być wykonane z przewiewnych, przyjaznych dla skóry tkanin, które zapobiegają odparzeniom – na przykład podczas nadmiernego pocenia się. Opiekunowie muszą też dbać o proste prześcieradło, gdyż zagniecenia i rolowania materiału mogą boleśnie obcierać ciało i wywoływać podrażnienia.
Karmienie i pojenie osoby leżącej oraz higiena jamy ustnej to równie kluczowa sprawa. Nawilżanie ust pomaga uchronić przed rozwojem aft lub pleśniawek, a mycie zębów minimalizuje infekcje i problemy stomatologiczne (szczególnie niebezpieczne dla pacjentów onkologicznych). W kwestii żywienia i nawadniania pacjenta warto pamiętać o kilku istotnych zasadach:
- zapewnić odpowiednie uniesienie głowy chorego podczas podawania posiłków i płynów,
- dostosować konsystencję posiłków – niektórzy chorzy mogą spożywać wyłącznie pokarmy w formie płynnej lub półpłynnej,
- korzystać ze słomki, co ułatwia pacjentowi samodzielne dawkowanie wypijanych płynów,
- podawać płyny w bezpiecznej temperaturze, aby wykluczyć ryzyko poparzenia,
- stosować zagęszczacze do płynów i pokarmów u osób z zaburzeniami połykania (dysfagią) – spowalniają one przepływ pokarmu i zapobiegają zachłyśnięciu.
Ponadto u większości pacjentów leżących niezbędna jest rehabilitacja, przeważnie realizowana przy łóżku lub bezpośrednio na nim. W związku z tym konieczne jest zapewnienie fizjoterapeutom wygody pracy tj. odpowiedniego dostępu do chorego, łóżka o regulowanej wysokości i pozycji chorego. Warto też pamiętać, że łóżko musi mieć zabezpieczenia, które uchronią seniora przed wypadnięciem.
Medicus – leczenie, opieka i pielęgnacja chorego w warunkach domowych
Opieka nad osobą leżącą stanowi wyzwanie dla rodziny. Firma Medicus oferuje profesjonalne wsparcie z dojazdem do domu pacjenta. Doświadczeni lekarze odwiedzą chorego w celu wykonania niezbędnych badań i ustalenia dalszego planu leczenia. Pielęgniarki zadbają o higienę i codzienne potrzeby chorego oraz wykonają wszystkie zabiegi niezbędne do jego powrotu do zdrowia. Medicus oferuje domowe wizyty lekarskie i pielęgniarskie w Krakowie oraz na terenie najbliższych okolic. Skontaktuj się z nami i dowiedz się więcej o naszych usługach.
Bibliografia:
- Bridgwood, Samantha. „Palliative care of the elderly patient at home.” Journal of Community Nursing 37.5 (2023).
- Hasanusta, Münevver, et al. „Homecare services for the elderly: Turkey’s perspective.” Nobel Medicus 17.51 (2021): 155-165.
- Kowalczyk, Magdalena. „Opieka paliatywna jako jedna z form opieki nad pacjentem terminalnie chorym.” Państwo i Społeczeństwo 12.2 (2012): 73-82.
- Santos, Adrielle Alves, et al. „Palliative care applied to the elderly at home.” Revista de Pesquisa, Cuidado é Fundamental Online 14 (2022): 1-9.